Rendgengrafija ahalazije

Klasična radiografija sa barijumom ahalazije
Klasična radiografija sa barijumom ahalazije

Nativni snimak toraksa kod bolesnika sa ahalazijom često pokazuje proširenu senku medijastinuma, uglavnom sa desne strane, usled dilatacije lumena jednjaka ispunjenog rezidualnom tečnošću i hranom.

Hidroaerični nivo se može videti kroz središnju senku srčano-sudovnog masiva, dok je svetlina vazdušnog mehura u forniksu želuca jedva primetna ili potpuno nedostaje. Mada je dokazano da senzitivnost barijumske rendgengrafije kod bolesnika sa ahalazijom iznosi svega 60 %, ova procedura mora predstavljati inicijalnu dijagnostičku proceduru.

Rendgengrafski se verfikuje funkcionalna opstrukcija distalnog jednjaka, sa proksimalnom dilatacijom, bez relaksacije DES-a, kombinovane sa poremećajem normalne peristaltike u distalne dve trećine jednjaka.

Poremećaj relaksacije DES-a se potvrđuje kada se barijum zadržava duže od 3 sekunde u lumenu, od trenutka započinjanja akta gutanja. Posle ingestije barijuma, jednjak obično pokazuje slabe, nepropulzivne, simultane peristaltičke talase (ripple–like activity – aktivnost u vidu talasanja).

U pojedinim slučajevima, javljaju se tercijarne kontrakcije u distalnom jednjaku koje pokreću bolus na potpuno nekoordinisan način, što ukazuje da se radio o hiperaktivnoj, odnosno vigoroznoj ahalaziji.

Radiografija III faze ahalazije – incipijentna, dolihomegaezofagus, sigmoidni jednjak
Radiografija III faze ahalazije – incipijentna, dolihomegaezofagus, sigmoidni jednjak

Specifičan znak ahalazije je postepeno sužavajući, konusni, glatki i fini lumen distalnog jednjaka, dužine 1-3 cm (znak ptičijeg kljuna ili mišijeg repa), kroz koji kontrast prolazi u veoma tankom mlazu.

Zdrave osobe su u stanju da isprazne 200 ml barijuma u periodu od 1 minuta, dok većina bolesnika sa ahalazijom imaju rezidualni barijum u jednjaku i nakon 5 minuta.

U ranoj, prvoj fazi bolesti jednjak može biti minimalno dilatiran a radiografija može pogrešno ukazati na peptičnu stenozu. Kako sama bolest napreduje, u drugoj fazi bolesti jednjak se sve više dilatira, u vrednostima od 3 do 8 cm u širini, kada se naziva dolichomegaoesophagus. Kada širina jednjaka pređe 9 cm (terminalna, treća faza ahalazije) sam distalni jednjak vrši devijaciju put ulevo, dobijajući oblik sigmoidnog jednjaka. Hernije hijatusa jednjaka, u poređenju sa opštom populacijom (≈ 35 %), kod bolesnika sa ahalazijom postoje u malom broju (5 % slučajeva) i manje su od 2 cm.